q4jfPfMKBgU

Geçtiğimiz günlerde yayınlanan, 1900 yılında çekilmiş güneş tutulması görüntüsü, bu olayın ilk hareketli kaydı olmasının yanında sinema tarihinin gelişimi açısından da önem taşıyor.

Britanya Film Enstitüsü ya da daha bilinen adıyla BFI; geçtiğimiz hafta, 1900 yılında sihirbaz Nevil Maskelyne tarafından kaydedilmiş, güneş tutulması olayının ilk hareketli görüntüsünü paylaştı. Bu görüntüler, insanlığın eski çağlardan beri ilgisini cezbeden güneş tutulmasının tarihteki ilk kaydı olmasının da ötesinde anlamlar taşıyor.

Bu görüntüleri çeken kişi Nevil Maskelyne, söylediğimiz gibi dönemin ünlü bir sihirbazı. Bu durum ister istemez sinemada görsel efektin mucidi olarak anılan Georges Méliès’in de bir sihirbaz olmasını akla getiriyor. Görünen o ki görüntüleri hareket ettiren teknolojik gelişmelere, o dönem bir sihir, bir illüzyon gözüyle bakılıyormuş. Konunun ilginç yanlarından biri de bu görüntülerin Nevil Maskelyne’in kaydettiği ilk güneş tutulması olmaması. Söylenene göre, sinema alanında bilinen birkaç çalışması daha bulunan Maskelyne, iki yıl önce yani 1898’de Hindistan’da bir güneş tutulmasını kaydetmeyi başarmış. Lakin bu görüntüler, eve dönüş yolculuğu sırasında çalınmış. BFI’ın restore ederek paylaştığı bu görüntüler, Maskelyne’in yaptığı teleskobik bir dönüştürücünün kameraya bağlanmasıyla kaydedilmiş.

Güneş Tutulması Görüntüsünün Sinema Tarihi Açısından Önemi

Bu görüntülerin kaydedildiği 1900 yılı, sinemada henüz kurmaca hikâyelerin anlatılmaya başlanmadığı, sinemacıların kameralarını çevrelerinde olup bitene çevirdikleri döneme denk düşüyor. Bu türden çalışmalara sinemanın da mucidi olarak bildiğimiz Lumière Kardeşler’in çektiği, bir treni gara girerken gördüğümüz ya da seyirciyi fabrikadan çıkan işçilerin görüntüleriyle baş başa bırakan filmleri örnek gösterebiliriz. Bu örneklerden de anlaşılacağı üzere, o dönem insanların yakın çevrelerinde olan biteni kayda almak konusundaki eğilimlerinin daha baskın olduğu pekâlâ söylenebilir. İşte bu noktada Maskelyne’in çektiği görüntülerin önemi daha da belirgin hâle geliyor. Zira bu görüntüler, insanın sadece çevresinin kaydını tutmak yerine, gözlerini -kamerasını- gökyüzüne ya da uzağa da çevirdiğinin bir ispatı; ya da biraz daha ileri götürürsek, hayal kurmaya başladığının da… Bu bağlamda 1900’de çekilen bu ilk güneş tutulması görüntüsü, belki bilimkurgu sinemasının ya da ayakları daha yere basan bir çıkarım ile For All Mankind gibi uzay belgesellerinin de ilkel bir atası olarak değerlendirilebilir. Çünkü bu türden belgesellerin yansıttığı uzay çalışmaları da yaratıcı bir hayal gücüyle bezeli bilimkurgu sineması da özünde Maskelyne’in çalışmasının fitilini ateşleten o belirgin duyguya dayanır; merak.

Daha yazı yok.
Filmloverss.com size daha iyi hizmet sunmak için çerezleri kullanır. Sitede gezerek çerezlere izin vermiş sayılırsınız. Ayrıntılı bilgi