Başrolünde usta oyuncu Henry Fonda’nın yer aldığı, Sidney Lumet’in ilk filmi olan 12 Öfkeli Adam – 12 Angry Men, 1957 yılında yayımlanmış ve dönemin şartları el veriyor olmasına rağmen dram unsurunu daha iyi yansıttığı düşünülerek siyah-beyaz olarak çekilmiştir. Film, yalnızca tek mekânda geçen senaryosuna rağmen sinema eleştirmenlerine göre tüm zamanların en iyi filmleri arasında gösterilmektedir. On iki jüri üyesinin sanık hakkında karar vermek üzere girdikleri dar bir odada yaşananların anlatıldığı film, hukuk sistemi, idam cezası ve ırkçılık gibi konuları eleştirirken aynı zamanda adaleti uygulama hakkı tanınmış kişilerin psikolojisini, karakterlerini, ön yargılarını, mantık ve vicdan ölçülerini ele alıyor. İyi bir film çekilmesi için milyon dolarların harcanmasına gerek olmadığının kanıtı olan 12 Angry Men, sinema tarihinin kült filmleri arasında yer alan bir başyapıt niteliğindedir. 12 Angry Men hakkında mutlaka bilinmesi gereken 15 detayı sizin için derledik.

12 Angry Men Hakkında Mutlaka Bilinmesi Gereken 15 Detay

Gerçek Jüri Görevi Deneyiminden Esinlenilmiştir

Zamanının en saygı duyulan yazarlarından biri olan Reginald Rose, 1954 yılında kasıtsız bir adam öldürme vakasında jüri olarak hizmet vermiş. Kendisi bir oyun yazarı olarak, durumun özünde olan dramayı fark etmiş. Rose, 12 Angry Men’i CBS Studio One’ın antoloji serisine bir saatlik bir televizyon oyunu olarak yazmış ve bu oyun 20 Eylül 1954 tarihinde televizyonda yayımlanmıştır.

Henry Fonda

Usta aktör Henry Fonda, 12 Angry Men’in televizyon versiyonunu gördüğünde çok etkilenmiş ve bundan çok iyi bir film olacağını düşünmüş. Fakat; renkli, geniş ekranlı görüntülerin popüler olduğu bir dönemde, tek odada ve zamanda geçen siyah-beyaz bir film için risk alacak bir yapımcı bulamamış. Bunun üzerine hikâyenin yazarı Reginald Rose ile bir araya gelen Fonda, filmin yapımcılığını üstlenmeye karar vermiş. 12 Angry Men, onun hep gurur duyduğu bir yapım olmuş fakat işin finansal kısımlarıyla uğraştığı ilk deneyimini nefret ederek tamamlamış ve bir daha yapımcılık yapmamıştır.

Sidney Lumet

Filmde sembolik olarak beyaz giyinen tek kişi olan Henry Fonda, Sidney Lumet ile iletişime geçerek yönetmenliğini üstlendiği televizyon programları Studio One in Hollywood ve The Alcoa Hour’dan çok etkilendiğini söylemiş ve 12 Angry Men’i beyazperdeye uyarlamasını bizzat istemiştir. Yani 12 Angry Men’in yapıcının birinci tercihi olan yönetmen tarafından çekilen bir başyapıt olduğunu söyleyebiliriz. Bu Henry Fonda’nın sinema konusunda ne denli yetkin bir oyuncu olduğunun da kanıtı. Lumet’nin dört En İyi Yönetmen ve bir En İyi Uyarlama Senaryo dalında Oscar adaylığı bulunuyor.

İşlevsel Çekim Teknikleri

Filmin başında, mekân ve insanlar arasındaki mesafe daha iyi görünebilsin diye bütün kameralar göz seviyesinin üzerinde geniş açılı lens ile konumlandırılmıştır. Film ilerledikçe kamera göz seviyesine doğru aşağıya kayar. Filmin sonuna doğru ise görüntüler göz hizasının altında teleobjektif ile çekilir. Bu sayede arka plan oyunculara daha yakın görünür. Bu fotoğraf büyüten mercek, izleyicide klostrofobi hissinin artmasına sebep oluyor. Bu merceğin kullanılmasıyla filmin sonuna doğru yükselen tartışmaların yarattığı hissiyat seyirciye daha kolay geçer.

Oyuncu Kadrosu

2019 yılında hâlâ sevilerek izlenen ve kült filmler arasında yer almayı başaran 12 Angry Men 1957 yılında yayımlandı. Jack Klugman’ın 24 Aralık 2012 tarihinde aramızdan ayrılması ile bugün filmde yer alan on iki jüri üyelerinin hepsi hayatını kaybetmiş oldu.

Prova Süreci

Filmin prova aşamasında yönetmen Sidney Lumet, oyuncuların hepsinin aynı odada saatlerce kalmasını sağladı ve diyaloglarını çekim yapmadan tekrarladılar. Bu tercih, aynı insanlarla aynı odada kalmanın nasıl bir şey olacağını deneyimlemeleri için yapıldı. Filmin son hâlini gördüğümüzde bunun ne denli yerinde bir tercih olduğu görülüyor.

Düşük Bütçenin Doğurduğu Zorluklar

Filmin çekimleri, kısa fakat şiddetli geçen prova sürecinin ardından üç haftadan kısa bir sürede ve sadece 350.000 dolar bütçeyle tamamlandı. Filmin düşük bütçesi nedeniyle, aydınlatma sadece tek bir belirli açıdan gerçekleşen bir çekim için ayarlanmış ise aynı açıdan gerçekleşecek tüm çekimlerin o an ve orada çekilmesi gerekiyordu. Bu da aynı konuşmanın farklı açılarının bazen birkaç hafta arayla çekildiği anlamına geliyor.

The Bridge on the River Kwai’ye Kaptırılan Oscarlar

12 Angry Men; En İyi Film, En İyi Yönetmen ve En İyi Uyarlama Senaryo Oscarlarına aday gösterilmesine rağmen hepsini David Lean’in yönetmenliğindeki Kwai Köprüsü – The Bridge on the River Kwai filmine kaptırdı.

365 Farklı Çekim

Film için toplamda 365 farklı çekim yapıldı. Çekimler genellikle oyuncular tek başınayken yapıldı ve bu çekimler kurgu masasında bir araya getirildi. Bu da her oyuncu için ayrı ayrı yağmur sesi kaydedilmesi kaydedilmesi gerekliliğini doğurdu.

Filmde Mekân

Bütün film sadece üç farklı odada geçmektedir. Filmin geneli ise yaklaşım olarak 5 metreye 7,5  metre genişliğinde olan bir odada çekilmiştir.

Mahkeme Filmlerinin En İyilerinden

12 Angry Men, Amerikan Film Enstitüsü’nün mahkeme filmi (courtroom drama) türünde en iyi 10 film listesinde ikinci seçilmiştir. 2008 yılında düzenlenen bu listenin ilk sırasında ise Bülbülü Öldürmek – To Kill A Mocking Bir filmi yer alır. Ayrıca Steven Schneider’in düzenlemiş olduğu bir sinema kılavuzu olan Ölmeden Önce Görmeniz Gereken 1001 Film isimli kitapta da yer almaktadır.

Birçok İnsana İlham Kaynağı Olmuştur

12 Angry Men, takım dinamiği ve çatışma çözme tekniklerini göstermek için işletme okulları ve atölyelerde sıklıkla izletilmektedir. Film, 2010 yılında Fordham Üniversitesi Film Festivali’nde gösterilmesiyle şu an Amerikan Yüksek Mahkemesi’nde görev yapan Sonia Sotomayor’a kariyerini hukuk alanında ilerletmesi bakımından ilham olmuştur.

Yeniden Çevrimler

12 Angry Men, aslı bir tiyatro oyunu olması sebebiyle defalarca ve farklı ülkelerde sahnelenmiştir. Şeytan – The Exorcist ve Kanunun Kuvvet – The French Connection filmleri ile tanınan yönetmen William Friedkin, 1997 yılında 12 Angry Men filmini Amerikan televizyon kanalı olan ShowTime için yeniden çekmiştir. Bu versiyonda Henry Fonda’nın canlandırdığı rolü Jack Lemmon, Lee J. Cobb’un sinirli bir jüri üyesini canlandırdığı rolü ise George C. Scott oynamıştır. Almanya, Norveç, Hindistan, Japonya, Rusya, Fransa ve Çin’de de filmin yeniden uyarlaması yapılmıştır. Bu yeniden çevrimlerin en bilinenlerinden biri Rus sinemasının önemli yönetmelerinden Nikita Mikhalkov’un imzasını taşıyan 2007 tarihli 12’dir. 1991 yılında Japonya’da Juninin no Yasashii Nihonjinisimli ike çekilen versiyonunda ise senaryo tersten ilerlemektedir; Herkes sanığın suçsuz olduğuna inanmaktadır ve bir kişi diğerlerini aksi yönde ikna eder.

Filmin Süresi

96 dakikalık süresiyle 12 Angry Men, IMDb Top 250 listesinin ilk 10’unda yer alan en kısa filmdir. Hatta ilk 30 film arasında iki saatin altında süresi olan tek filmdir. Bu özelliğiyle film, başarı için büyük ölçekli ya da epik bir anlatının, özellikle çekildiği dönem ve Hollywood’un o dönemki sinema anlayışının aksine, bir zorunluluk olmadığının kanıtı gibidir.

Toplumun Yansıması

Filmin sonuna gelindiğinde izleyici yalnızca iki jüri üyesinin ismini öğreniyor; bu üyeler verilen kararda en etkili kişiler. Bunun sebebi ise konunun kişiler üzerinden değil, karakter tipleri üzerinden ilerlemesidir. Yazar, kişileri birey olarak görmekten çok her birinin toplumun bir yanması olarak görünmesini istemesi sebebiyle böyle bir tercihte bulunmuştur.

Daha yazı yok.
Filmloverss.com size daha iyi hizmet sunmak için çerezleri kullanır. Sitede gezerek çerezlere izin vermiş sayılırsınız. Ayrıntılı bilgi