Sinema, ikinci yüz yıllık dönemine başladığı bu zaman aralığında artık dünyanın bütün coğrafyalarında üretimler yapabilen bir sanat dalı. Ancak bu üretimin önemli bir kısmı aynı yaygınlıkla ve çoğulculukla dünyanın her yerine ulaşabiliyor mu acaba? Yazımızda 2016’da Türkiye’de vizyona giren filmlerin ülkelere göre dağılımına odaklanacağız.

2016’da 360 yeni filmin vizyona girdiği görülüyor.  Bu filmlerin 139’u yerli, 221’i yabancı film. Baştan belirtmekte fayda var. Bu veriler 3-5 filmlik hata payı barındırıyor.

Hollywood yapımlarının yerel yapımlar kadar geniş bir tahakkümü olduğunu söyleyebiliriz. Yaklaşık 140 civarı ABD merkezli yapım bu yıl sinema salonlarına misafir olmuş. Gerçi sayıya bakacak olursak misafirden daha çok Hollywood, Türkiye sinema salonlarında ev sahibine benziyor.  Öteki ülkelerin sinemaları da yaklaşık olarak 80 film civarı bir birimde temsil edilmişler. Tekrar etmekte fayda var. Bu sayılar 3-5 filmlik hata payı taşıyor. Özellikle ABD ortaklığında yapılan İngiliz, İrlanda ve Avustralya yapımı filmleri istisna kabul etmemiz mümkün.

Avrupa Sinemasının Hali Nicedir?

rams-filmloverss

İnatçılar – Rams

Dünya sinemasının saygın ülke sinemalarının bir yıl içinde kaç filmle memleket sinemalarında gösterim şansı bulduğuna da bakalım. Fransa yapımı 12, Almanya yapımı 7 film vizyon şansı bulmuş. İspanya merkezli 5 film, Belçika’dan 4 film görmüşüz. İtalya sineması genel olarak son yıllarda yükselişini kaybeden bir ülke sineması. Vizyonda da bu yıl İtalyan filmi görmekte zorlandık. Fransız ortaklığındaki Piero Messina’nın çektiği Bekleyiş (L’attesa) dışında 2 film daha saydım ben. İngiltere’den de 3 film gördük bu yıl. İngilizlerin Hollwood ortaklığında projeleri oluyor. Onları sınıflamak için bir kıstas belirlemek zor. Bu açıdan başka yorumcular İngiliz sinemasından daha fazla film olduğunu söyleyebilirler. Bu filmlerin önemli bir kısmı farklı ülkelerle ortak yapılan projeler. Avusturya ve İrlanda merkezli 2 film izleme şansımız olmuş. Uzak Avrupa sineması bu yıl bir iki filmle vizyonda karşımıza çıktı. İzlanda filmi İnatçılar bunlardan biriydi.

Orta Avrupa ve balkan coğrafyaları, sinemaları çıkışta olan ülkeler fakat ne yazık ki vizyonda hâlâ kendilerine şans tanınmıyor. Saraybosna merkezli Saraybosna’da Ölüm ve Romanya yapımı Mezuniyet, yönetmenlerinin başarılarının da etkisiyle vizyonda karşımıza çıkan filmler oldular. Yabancı Dilde En İyi Film dalında Oscar kazanan Macaristan yapımı Saul’un Oğlu bu bölgeden vizyon şansı bulan üç filmden biri. Bazı animasyon filmlerinde Orta Avrupa ülkelerini ortak ülkeler arasında görmek olası. Sırbistan, Hırvatistan, Bulgaristan, Yunanistan filmlerini vizyonda görmek içinse pasaportla bu ülkelere gitmekten başka yol yok!

2016 Filmlerinin Ülkelere Göre Dağılışı: Rus Filmleri Başka Bahara

volki-i-ovtsy-filmloverss

Kuzular Kurtlara Karşı – Volki i Ovtsy

Benim nazarımda en adaletsiz ve güdümlü yaklaşım Rus sinemasına reva görülüyor. Bu yıl vizyona giren 3 Rus filmi var. Bunların 3’ü de animasyon filmler. Kuzular Kurtlara Karşı (Volki i Ovtsy) bunlardan biri.  Bu yılın Yabancı Dilde En İyi Film dalında Oscar yarışında son 9 filmden biri olan, 1980’de ABD’ye iltica edip Sovyetlerin çöküşüyle yeniden Rusya’da filmler çekmeye başlayan Andrey Konchalovskiy’nin çektiği Paradise filmini memlekette görme fırsatımız olmadı. Festivallerde bile getirmediler. Ayrıca Filmekimi’nde izlediğimiz Öğrenci isimli film de oldukça çarpıcı bir çalışmaydı. 2016’da Rusya’nın en çok izlenen yerli yapımı olan Flight Crew (Uçuş Ekibi) ve bu yıl uluslararası festivallerde çok sayıda ödül alan Ivan I.Tverdovskiy’nin Zoology filmi memleketin tekelci yaklaşımına kurban ettiğimiz çalışmalardan bazıları. Ne yazık ki Rus sineması ülkemizdeki Hollywood filmlerinin tekelini kırmakta hiç şanslı değil. Geçen yıl da sadece Andrey Zvyagintsev’in  Leviathan filmi vizyona girebilmişti.

Işık Doğu’dan Yükselir

muhammed

Hz. Muhammed Allah’ın Elçisi

Aynı akıbet İran sinemasına da reva görülüyor. Geçen yıl vizyona giren tek İran filmi Taksi Tahran’dı. Bu yıl da Mecid Mecidi’nin Muhammed filmi ve İran popüler sinemasından bir örnek olan Ben Salvador Değilim filmine vizyonda yer açtılar. Asghar Farhadi’nin Satıcı filmi 2017 Ocak ayı vizyon takviminde görülüyor. 2017 namına sevindirici bir başlangıç. Zira festivaller de olmasa komşu ülkelerin sinemasını takip etmek oldukça zorlaşacak.

Asya’ya doğru uzanırken bu yılın sürpriz ülkesi karşımıza çıkıyor: Hindistan. Ülkemizde hatırı sayılır bir izleyici kitlesine sahip Bollywood filmlerini vizyonda göremiyorduk. Bu yıl Hindistan sinemasından birkaç film de vizyon şansı buldu.

Özellikle 2000’lerin başında büyük çıkış yapan Uzakdoğu ülkelerinin üretimlerini bu yıl vizyonda görmekte zorlandık. Japon sinemasından Kralın Kılıcı: Final Fantasy XV filmi vizyonda izlediğimiz tek yetişkin Japon filmiydi. Bir de animasyon film görük. Çin merkezli animasyon filmler bu yıl vizyonda daha fazla karşımıza çıktı. Yetişkin sinemasından da Kurt Totemi filminin dışında film görmek olası değildi. Tayvan sinemasının usta yönetmeni Hsiao-Hsien Hou’nun Suikastçı filmini vizyonda gördük. Hong Kong merkezli bir Jackie Chan filmi ve listeme yazdığım bir animasyon filmi de Çin coğrafyasından bize yelken açan filmlerden oldular. Kore’den de film görmek nasip olmadı, çocuklar için gösterilen bir animasyonun dışında. Ocak başında Kim Ki Duk’un filmi vizyona girecek. 2017’de umarım daha fazla Kore filmini vizyonda görme şansımız olur. Filmekimi’nde gösterilen çok nitelikli Kore sineması örneklerinin vizyona gireceğini düşünmüştük. Chan Wook Park’ın Hizmetçi, Hong-jin Na’nın Kara Büyü, Kore’nin Oscar adayı Kim Jee-Woon’un yönettiği Karanlık Görev ve Güney Kore’nin en çok izlenen yerli filmi Busan Ekspresi vizyona girmeyi fazlasıyla hak eden yapımlardı. Zombi Ekspresi’ni Kore’de 11 milyondan fazla kişi izlemiş. Biz vizyonda göremedik. Hakları Hollywood yapımcıları tarafından satın alındı. Artık önümüzdeki yıl ABD yapımı olanını getirirler.

Latinler Vardır

el-club-pablo-larrain-filmloverss

El Club

Latin Amerika sineması öngörülenden daha fazla filmle memleketin sinema salonlarından karşımıza çıktığını söyleyebiliriz.  Şili, Meksika ve Brezilya sinemalarından toplamda 10 civarı film gördük. Bunların bir kısmı çocuklar için hazırlanan animasyon projeleriydi. Bunun yanında Şili’nin Oscar adayı El Club, Brezilya’nın Oscar adayı Annemle Geçen Yaz filmleri vizyonda kendilerine yer bulabildiler.

Son Söz

2015 yılı raporuna baktığımızda 268 yabancı filmin 140 tanesinin ABD filmi olduğunu görüyoruz. Yani bir yılda Hollywood tahakkümü namına bir değişiklik olmamış. Misafir, ev sahibi konumunu koruyor.

Günümüzde filmleri izleme platformları oldukça çeşitlenmiş halde. Hiç vizyona giremeyen ama oldukça fazla izlenen, konuşulan filmler sıklıkla karşımıza çıkıyor. Kuşkusuz sinemanın gerçek hazzı sinema salonunda filme odaklanarak,  sinema sanatının farklı unsurlarının hazzını yaşayarak çıkarılır. Bu en eğlenceli sanat dalının tek merkezden değil çoğulcu bir yaklaşımla dünyanın farklı coğrafyalarından kulağımıza çalınan melodilerle zenginleşmesi, vizyonda daha fazla alternatif filmlere imkan tanınması en büyük isteğimiz. Bu isteği 2017’de de dillendirmeye devam edeceğiz.

*Film sayıları için haftalık vizyon takvimi, boxofficeturkiye.com ve antraktsinema.com siteleri, filmlerin ülkelere göre ayrımları için de imdb.com sitesi temel alındı.

Daha yazı yok.
Filmloverss.com size daha iyi hizmet sunmak için çerezleri kullanır. Sitede gezerek çerezlere izin vermiş sayılırsınız. Ayrıntılı bilgi